Toshkentdagi ko'chmas mulk bozori o'tgan yildagi pasayishdan keyin tiklana boshladi. Xorijiy ishlab chiquvchilar bozorga kirib kelmoqda. Quruvchilar turar-joy majmualarining birinchi qavatlarida tijorat binolarini tizimli ravishda ijaraga berishga o'tmoqdalar. Bu turar-joy majmualarining xaridorlar uchun jozibadorligini oshiradi.
2025 yilning birinchi yarmida Toshkentda umumiy maydoni 932 ming m² bo'lgan turar-joy loyihalarini ishga tushirish rejalashtirilgan - bu 2024 yilning shu davriga nisbatan 8% ko'p (864 ming m²). Bu haqda Commonwealth Partnership Uzbekistan (CMWP Uzbekistan) konsalting kompaniyasi hisobotida aytiladi.
Bunda e'lonlar soni deyarli o'zgarmagan: o'tgan yilgi 18 ta o'rniga 17 ta. Ko'p qismini, avvalgidek, "Komfort" klassidagi uy-joylar egallaydi - 10 ta loyiha, maydoni 616 ming m², bu o'tgan yilga nisbatan 2% kam. Biznes-klass segmentida sezilarli o'sish qayd etilgan: beshta loyiha, maydoni 232 ming m², bu o'tgan yilgi ko'rsatkichdan uch martadan ko'p. Premium-segmentda ikkita loyiha e'lon qilingan, ularning umumiy maydoni 77 ming m² ni tashkil etadi, bu o'tgan yilga nisbatan 52% kam.
Hisobotga ko'ra, 2024 yildagi narxlarning keskin o'sishi fonida talabning moslashuvi natijasida yuzaga kelgan pasayishdan so'ng, biznes va premium-klass segmentlarida faollikning tiklanishi boshlangan.
"O'tgan yil boshidagi inqiroz kutishlari o'rnini ishlab chiquvchilar tomonidan mo''tadil optimizm egalladi. Ayniqsa, Komfort va Ekonom klasslar sektori o'zgarishlarga chidamli bo'lib chiqdi, boshqa sektorlardagi pasayishlarga qaramay, bu yerda faollik avvalgi darajada saqlanib qoldi", - deyiladi hujjatda.
Mutaxassislarning fikricha, premium-ob'ektlarga bo'lgan talab ham tiklanmoqda. Shu munosabat bilan ular 2025 yilning ikkinchi yarmida ushbu segmentda e'lonlar sonining o'sishini prognoz qilmoqdalar.
Markaziy bank sharhida qayd etilganidek, sotuvlarning o'sishi ko'p jihatdan quruvchilar tomonidan taklif etilayotgan moslashuvchan to'lov shartlari, shuningdek, ipoteka kreditlashining kengayishi bilan ta'minlanadi. Aholining real daromadlarining o'sishi qo'shimcha omil bo'lib xizmat qiladi - olti oy ichida ular yillik hisobda 9,5% ga oshdi. Narxlarning mo''tadil o'sishi fonida bu uy-joy sotib olish imkoniyatlarini kengaytiradi, deydi regulator.
Toshkentdagi eskirgan uylarni yangilash bo'yicha keng ko'lamli dastur sanoatning rivojlanishi uchun muhim omilga aylanmoqda, deyiladi CMWP hisobotida.
"Masalan, 2024 yilda Yangihayot tumanida boshlangan "Sputnik" massivini yangilash dasturi doirasida 409 ta eskirgan uyni buzish va 93 ta yangi 16 qavatli turar-joy binolarini qurish rejalashtirilgan. Loyihaning birinchi bosqichida 2000 ta kvartirani foydalanishga topshirish rejalashtirilgan", - deydi kompaniya. Kelajakda yangilangan tuman poytaxtni 13 mingdan ortiq yangi kvartira bilan ta'minlaydi.
CMWP baholashiga ko'ra, Toshkent Bosh reja hududlarining tasdiqlangan chegaralari va yangilash to'g'risidagi qonun loyihasini ishlab chiqish tufayli, 2025 yilning ikkinchi yarmida yangilash loyihalarining soni ko'payishi kutilmoqda.
Kompaniya o'z hisobotida poytaxtdagi turar-joy mulki bozoridagi bir nechta tendentsiyalarni ham ajratib ko'rsatdi. Ishlab chiquvchilar birinchi qavatlardagi tijorat binolarini turli xil egalarga sotishdan ko'proq voz kechmoqdalar. Buning o'rniga yagona boshqaruv konsepsiyasi qo'llaniladi, bu ob'ektlarning me'moriy va funktsional yaxlitligini saqlashga imkon beradi. Analitiklar fikricha, bu yondashuv turar-joy majmualarining yakuniy mahsulot sifatida qiymatini oshiradi va uning aholi va potentsial xaridorlar tomonidan qabul qilinishini yaxshilaydi.
Bundan tashqari, bozorda birinchi marta servis-apartamentlar formatidagi loyiha taqdim etilgan - bu modelda egalik huquqi egasi kvartirani boshqaruvchi kompaniyaga topshiradi. Kompaniya ko'chmas mulkni ijaraga berish, uni ta'mirlash va to'lovlarni yig'ish bo'yicha majburiyatlarni o'z zimmasiga oladi, bu esa egasiga shaxsiy ishtirokisiz passiv daromadni ta'minlaydi.
Hisobotda alohida ta'kidlanishicha, 2024 yil oxiridan boshlab poytaxt bozoriga kirib kelayotgan yangi ishlab chiquvchilar sonining o'sishi kuzatilmoqda. Bu biznes va premium-klass segmentlarida loyihalarini e'lon qilgan mahalliy va xalqaro kompaniyalarga tegishli.
Manba: Gazeta.uz
Foto: Shohruh Xaydarov / Gazeta.
